viernes, 10 de diciembre de 2010

FILOSOFÍA II - "Los cínicos griegos como preludio anarquista" (Carlos García Gual en EL PAÍS)

Bajo el emblema del perro (kúon) los filósofos cínicos aparecieron en la vieja Atenas como un movimiento de oposición radical a la cultura y la política de la época.
Bajo el emblema del perro (kúon) los filósofos cínicos aparecieron en la vieja Atenas como un movimiento de oposición radical a la cultura y la política de la época. Con su actitud irreverente despreciaban la civilización y todas las convenciones sociales en su audaz invitación a la anarquía, rechazando el orden, con libertaria desvergüenza. Proclamaron la igualdad de todos los seres humanos, sin distinción de clases, naciones ni sexos. Eran cosmopolitas, no participaban en los asuntos de la ciudad, aborrecían los lujos y comodidades, se burlaban de los ritos y las creencias religiosas, prescindían de los placeres refinados, gustaban del amor libre, y consideraban el trabajo y el esfuerzo fundamento de la virtud. Todo ello, como es obvio, resultaba muy provocativo en el mundo griego, incluso en una democracia como la de Atenas; y muy en contra de lo que pensaron Platón y Aristóteles. Por otra parte, no ambicionaban el poder ni pretendían cambiar la sociedad insensata de la época proponiendo un nuevo modelo antiburgués. Por más que imaginaron curiosas fantasías utópicas de diseño igualitario y anarquista. Fueron, por lo tanto, más rebeldes que revolucionarios, pensadores individualistas, sin grandes ilusiones respecto a la aceptación de sus puntos de vista por la gran mayoría de sus convecinos. (Si el sabio Bías dijo que "los más son malos", muchos filósofos pensaban que la mayoría de la gente son necios). Los cínicos fueron una secta filosófica callejera y sin escuela fija. Perduraron como alegres vagabundos de mantos burdos, alforja mínima y bastón de peregrino. A través de Antístenes conectaban con Sócrates, y después, gracias al amistoso Crates, inspiraron a Zenón y los estoicos, filósofos más respetables y predicadores virtuosos. El tipo más famoso de la secta fue Diógenes, apátrida y mordaz, que no tenía nada, vivía en una tinaja, se burlaba de todo, y escandalizaba a menudo. De él circularon pronto estupendas anécdotas, como la famosa de que, cuando Alejandro le visitó y dijo que le pidiera un deseo, le repuso que se apartara del sol y no le hiciera sombra. El buen cínico no espera nada, no desea nada; austero, apático, libre, busca una vida natural, como la del perro. En su "regreso a la naturaleza" anticipa la conocida tesis de Rousseau acerca del "buen salvaje", y resulta un evidente precursor de los afanes ecológicos modernos. Crates imaginó una isla ideal poblada de cínicos, Pera (la de la Alforja), "sin necios, ni parásitos, ni glotones, ni culos prostituidos; que produce tomillo, ajos, higos y panes; cosas que no invitan a guerras ni honores, y donde no hay armas ni dinero". Como señaló Peter Sloterdijk, el cínico antiguo es muy distinto del tipo que ahora llamamos "cínico" (para su distinción utiliza la consonante: Kynikós frente a Zynikós). El cínico moderno es más bien un hipócrita: no cree en nada y desprecia en su interior las convenciones sociales; pero disimula y se somete por comodidad y afán de medro. El anarquismo moderno es una doctrina revolucionaria y de empeño político. Surge de un anhelo de una sociedad mejor, más justa e igualitaria; es filantrópico y compasivo, si rechaza el orden actual (anarquía viene del griego an-arché "desorden") es porque confía construir otro, mejor para todos, donde reine la libertad y no la opresión, en un mundo feliz. En ese ideal pueden percibirse todavía algunos ecos de la utopía antigua.

viernes, 3 de diciembre de 2010

LATÍN 4º ESO - "Yo César, Augusto"

El segundo capítulo de esta serie documental se adentra en la figura de Augusto (31 aC - 14 dC). Con Roma al borde de una Guerra Civil, un joven ambicioso tomaría el poder. Augusto gobernó durante 45 años y llevó el imperio romano hacia su grandeza, llenándole de poder y prosperidad.


  • ACTIVIDADES
1.      ¿Cuándo comienza Octavio a aparecer en la vida pública romana? ¿Qué nombre adoptó? ¿Por qué crees que lo hizo?
2.    ¿Cómo fue su relación con el que había sido la mano derecha de César, Marco Antonio? ¿Por qué pasó de ser su aliado a ser su enemigo político?
3.    Explica el significado de los siguientes títulos que recibió Octavio en vida: princeps, augustus, primus inter pares y pater patriae.
4.    Haz una descripción personal de la figura pública de Octavio una vez que ya es nombrado Augusto. (evita la enumeración de datos biográficos)
5.    Intenta ahora hacer una que profundice en su figura privada. (evita la enumeración de datos biográficos)
6.    ¿Cuántas veces se casó? ¿Cuál fue su matrimonio más famoso? Intenta elaborar un árbol genealógico de la familia de Augusto.
7.    ¿Con qué problemas sucesorios se encontró? ¿Qué valoró una vez que no tuvo hijos varones?
8.    Define y envía un correo electrónico adjuntando imágenes de: Ara Pacis, Mausoleum Augusti, Bellum Acticum y Forum Augusti.

FECHA LÍMITE: miércoles 8 de diciembre de 2010.

miércoles, 1 de diciembre de 2010

LATÍN 4º ESO - "Pompeya, el último día".

La ciudad de Pompeya llegó a un fin devastador cuando, el 24 de agosto del año 79 de nuestra era, el poderoso volcán Vesubio entró en erupción, cubriendo a sus habitantes de ceniza, humo y roca, en el mayor desastre natural que experimentó el mundo antiguo. Combinando investigaciones científicas y espectaculares efectos especiales, esta película documental dramatiza las últimas horas de una ciudad ajena al peligro que se cernía sobre ella. El descubrimiento de la crónica escrita por Plinio el Joven, superviviente de la catástrofe, ha sido fundamental para reconstruir los hechos. La recreación de los personajes está basada en investigaciones históricas, así como en los esqueletos y moldes, perfectamente conservados, de las victimas sepultadas.

lunes, 29 de noviembre de 2010

FILOSOFÍA II - Modelo de exame e de resolución.

O título deste post pode resultar moi ambicioso, incluso presuntuoso, se asumimos que a resolución dun exame de Historia da Filosofía sempre está suxeito a unha liberdade expositiva que descarta de base a posibilidade dun modelo estándar de solución.
Con todo, as esixencias marcadas para a actividade de "composición de texto filosófico" lévanos a presentar un ideal composto por todos aqueles elementos que se esixen para a correcta resolución da actividade: contextualización específica, desnvolvemento teórico e reflexións persoais.
Sabemos que actividade ten un resultado variable en función do texto que é proposto como punto de partida, por iso adxuntamos o modelo de exame e, a continuación, unha ligazón cara o modelo de resolución.

  • MODELO DE EXAME
 1. Lea atentamente o seguinte e texto e a partir del compoña un texto de carácter filosófico que dea resposta ás cuestións que se formulan.
(...)
-Ben. Xa vimos, segundo parece, tres calidades da cidade, e en canto á especie que resta para que a cidade alcance a excelencia ¿cal podería ser? É evidente que a xustiza.
(...)
Pois o que establecimos dende o principio que debía facerse en toda circunstancia, cando fundamos a cidade, segundo a miña opinión, é a xustiza ou unha especie desta. Pois establecimos, se recordas, e moitas veces xa o repetimos, que cada un debía de ocuparse dunha soa cousa de entre as que concirnen á cidade, precisamente daquela na que estivese mellor preparado por natureza.
- En efecto, dixémolo.
-E que a xustiza consiste en facer o que é propio dun, sen meterse nas cousas alleas, é algo que xa oímos a outros moitos e que nos dixemos repetidamente.
-En efecto, afirmámolo frecuentemente.
-Nese caso, amigo meu, a xustiza parece que consiste en facer cada un o seu. ¿sabes de onde o deduzo?
-Non, pero dimo ti.
-Ao meu parecer do que temos examinado, a moderación, a valentía e a sabedoría, o que resta por ver na cidade, é o que da a todas aquelas calidades a capacidade de nacer e unha vez nacidas, permítelles conservarse, mentres pemaneza nelas. E xa dixemos que se encontrabamos as tres, a xustiza sería a que restase.
-Por forza é así.
-Non obstante, se fose preciso discernir cal destas calidades fará á nosa cidade mellor, resultaría difícil discriminar se consiste nunha coincidencia de opinión entre os gobernantes e os gobernados, ou se é a conservación da opinión consonte á lei que hai entre os militares acerca do que debe ser temible ou non, ou a intelixencia e a vixiancia entre os gobernantes; ou iso que fai mellor á cidade consiste, tanto no neno coma na muller, no escravo coma no home ceibe, e no artesán, no gobernante e no gobernado, en que cada un se ocupe do seu, sen atender ao alleo.
-Dende logo, sería dificil. ¿Como non?
-Entón, segundo parece, en relación á excelencia da cidade, a capacidade de facer cada un o seu nela pode rivalizar coa súa sabedoría, coa súa moderación e a súa valentía.(...)
-Pois un home xusto non diferirá en nada da cidade xusta en canto á idea da xustiza mesma, senón que será semellante.
-Semellante, en efecto.
-Porén, unha cidade parece xusta cando os tres tipos de naturezas que existen naquela fan cada un o seu; e pareceunos moderada, valente e sabia a causa dalgunhas outras afeccións e hábitos deses mesmos tipos de naturezas.
-É verdade.
-Por conseguinte, querido amigo, estimaremos que quen teña eses mesmos tipos na súa alma, a causa das mesmas afeccións que aqueles, é ben merecedor de recibir os mesmos apelativos que a cidade.
PLATÓN; República libro IV, 427e—435c

CUESTIÓNS PRINCIPAIS ÁS QUE DEBE DAR RESPOSTA A COMPOSICIÓN

I) Marco histórico e conceptual: A formación da polis grega.

II ) Comprensión: A concepción política de Platón: vinculación da alma á cidade.

III) Coñecemento específico:
  • Poñer en relación a temática do texto con outros puntos da temática dos diferentes autores o correntes filosóficas do curriculo ou cun tema proposto...
  • Comentario persoal.